Descartes 17.yüzyılın ilk yarısında yaşadı. Ama etkileri öteki yüzyıllarda da hissedildi. Zamanının bilim kuramı ve din ile olan sorunlu ilişkisi kendisini bir şüpheci yaptı. Descartes da şüphe ile beraber sağlam zemin arama ihtiyacı da vardı, birçok düşünür de olduğu gibi.
Descartes bir cizvit okuluna gitmişti ve dünya görüşü üzerinde mahkumiyet kurmak isteyebilecek kişilerin nasıl düşündüklerini ve neye dayandıklarını iyi biliyordu. Her zaman olduğu gibi bence bilim yine kimsenin umurunda değildi birkaç kaçık dışında...
Kilise dünyanın durduğunu ve güneşin döndüğünü iddia etmesine rağmen, eminim ki kilisede birçok kişinin umurunda değildi dünyanın mı güneşin etrafında, yoksa güneşin mi dünyanın etrafında döndüğü... Önemli olan birçok subje için bu iddianın toplumdaki güç dengeleri açısından ne anlama geldiği ve kendilerine ne olacağı idi. Yani gerçek ile ilgilenen az idi.
Descartes ın zamanında Galilei nin getirdiği bilgi geleneğin içinde var olan bir bilgi değildi, yeni idi. Yeni bir sorun idi ve yeni bir bakış açısı gerektiriyordu... Halbuki din dünyası bütün soruları cevaplayabileceğini iddia etmiş, bir tek kitap ile sanki dünyanın bütün bilgilerini bilmek mümkün imiş gibi davranmıştı. Ruh ve beden ikilemi geleneğin içinde olan, tanınan bir sorun idi, ama Galilei nin keşifleri geleneğin içerisinde tanımlanmamış idi.
***
Excerpt from my lecture in 2002
'When we take here the first chapter of Gilbert Ryle´s "The Concept of Mind" (1949) Descartes' Myth as a help, then we can see here how a historical problem of philosophy, namely the mind and body dualism has reached its peak by Descartes. The mind and body dualism was delivered by the tradition, but the discoveries of Galilei was not given in the myth of tradition. Challenged by the Galilen discoveries he has felt a major problem of modernity - the undermining of traditional knowledge- but without articulating it like Rousseau. Thus Descartes was challenged in a way, which his ancestors were not. And he has also chosen a way, which was different from the tradition; (you know he was educated at a Jesuit college, which was grounded in the scholostic tradition) he has tried to reshape the relationship between the science and theology of his time in a way that we can call modern. The features of this attitude; to start from a self-given point of zero, a break with the tradition were revolutionary for his time, but they are also at the same time problems of modernity, which have taken several forms and shapes in the time. '
Bu satırları seneler evvel ben yazdım. Ama şimdi olsa herşeyi daha uzuun, uzadıya açıklamak isterdim. Çünkü ben arkamdan kovalıyorlarmışcasına koşarken, aslında bazı şeylerin hiç anlaşılmadığını farkettim. Hele Türkçede ben hiç felsefe yapmadım. Ama en büyük hayallerimden biri bizde de, başka bazı toplumlarda olduğu gibi, o halkın kendi günlük dilinde anlaşılmayı kendine vazife edinen insanlar çıksa da, kitlesel bir bilinçlenme olabilse... Freud un kullandığı dil bugün hala anlaşılabiliyor Almanca okuyanlar tarafından ve hatta herkes Freud un iyi bir yazar olduğunu, bilim adamı olduğu kadar kabul ediyor. Ama ben Türk Cumhuriyeti nde yetişmiş biri olarak 1920 lerde yazılmış, hatta daha evvel yazılmış bir metni okuyamıyorum. Biliyorum böyle şeylerin üzerine düşünmeyi sevmiyoruz, çünkü biz hep modernin çocuklarıyız...
İleri, marş marş...
Ama işte geçmişten kopmaya çalışma isteğinde de, bazı sorunlar gizli...
Descartes ın benliği birçok kişinin benlik seçimi oldu sonradan.Bu yüzden Descartes ve Descartes ın modern bireyi ve toplumu hangi temeller üzerine oturtmaya çalıştığı önemli...
EK:23Mart 2008
Bibliography:
The Discourse on the Method
-is a philosophical and mathematical treatise published by René Descartes in 1637. Its full name is Discourse on the Method of Rightly Conducting the Reason, and Searching for Truth in the Sciences (French title: Discours de la méthode pour bien conduire sa raison, et chercher la verité dans les sciences).
The book was originally published in Leiden in French, together with his works "Dioptrique, Météores et Géométrie". Later, it was translated into Latin and published in 1656 in Amsterdam.
Together with Meditations on First Philosophy (Meditationes de Prima Philosophia), Principles of Philosophy (Principia philosophiae) and Rules for the Direction of the Mind (Regulae ad directionem ingenii), it forms the base of the Epistemology known as Cartesianism.
WRİTİNGS Chronological:
1618. Compendium Musicae. A treatise on music theory and the aesthetics of music written for Descartes' early collaborator Isaac Beeckman.
1626–1628. Regulae ad directionem ingenii (Rules for the Direction of the Mind). Incomplete. First published posthumously in 1684. The best critical edition, which includes an early Dutch translation, is edited by Giovanni Crapulli (The Hague: Martinus Nijhoff, 1966).
1630–1633. Le Monde (The World) and L'Homme (Man). Descartes' first systematic presentation of his natural philosophy. Man was first published in Latin translation in 1662; The World in 1664.
1637. Discours de la méthode (Discourse on the Method). An introduction to the Essais, which include the Dioptrique, the Météores and the Géométrie.
1637. La Géométrie (Geometry). Descartes' major work in mathematics. There is an English translation by Michael Mahoney (New York: Dover, 1979).
1641. Meditationes de prima philosophia (Meditations on First Philosophy), also known as Metaphysical Meditations. In Latin; a French translation, probably done without Descartes' supervision, was published in 1647. Includes six Objections and Replies. A second edition, published the following year, included an additional objection and reply, and a Letter to Dinet.
1644. Principia philosophiae (Principles of Philosophy), a Latin textbook at first intended by Descartes to replace the Aristotelian textbooks then used in universities. A French translation, Principes de philosophie by Claude Picot, under the supervision of Descartes, appeared in 1647 with a letter-preface to Queen Christina of Sweden.
1647. Notae in programma (Comments on a Certain Broadsheet). A reply to Descartes' one-time disciple Henricus Regius.
1647. The Description of the Human Body. Published posthumously.
1648. Responsiones Renati Des Cartes… (Conversation with Burman). Notes on a Q&A session between Descartes and Frans Burman on 16 April 1648. Rediscovered in 1895 and published for the first time in 1896. An annotated bilingual edition (Latin with French translation), edited by Jean-Marie Beyssade, was published in 1981 (Paris: PUF).
1649. Les passions de l'âme (Passions of the Soul). Dedicated to Princess Elizabeth of Bohemia.
1657. Correspondence. Published by Descartes' literary executor Claude Clerselier. The third edition, in 1667, was the most complete; Clerselier omitted, however, much of the material pertaining to mathematics.
....also from Wikipedia
' Finally, Descartes incorrectly believed that only humans have pineal glands, just as, in his view, only humans have minds. This led him to the belief that animals cannot feel pain, and Descartes' practice of vivisection (the dissection of live animals) became widely used throughout Europe until the Enlightenment.'
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder