Philipp Franz von Siebold Japonya nın bilimsel istilasının figürlerinden bir tanesi. Avrupalılar medenileştikçe Japonya da sökmeyen 'mission' dan alamadıkları hırslarını 'bilim' ile tatmin etmeye çalışıyorlar. Gayet de iyi oluyor bence. Mesela portekizli cizvit papazları ile hollandalı tüccarlar arasında gerçekten çok fark var. Bence Demşia da kendi köşesinde hiçbir şeye bulaşmadan alkol ile vakit geçirmeye çalışan hollandalı denizciler en sevimlisi. :-) Ben de onların yerinde olsam aynısını yapardım...:-)
Alman doktorlar hat safhada hırslı ve kendi toplumlarına hizmet konusunda takıntılı.
Almanlarda misyon ruhu yerini bilimsel keşif hırsına bırakıyor. O tarihlerde Japonya kültürüne ait herhangi birşeyi yurtdışına çıkarmak yasak iken, gizli gizli işlerine yarayabilecek herşeyi ama herşeyi topluyorlar. Hatta Japon adamlarına toplatıyorlar.
Başka kültürlerin zenginliklerini Avrupa ya taşımak (gerekirse çalmak sonradan bunu örtbas ederek) Avrupa yı Avrupa yapan olgulardan birtanesidir.
Niye böyle bir hırsları vardı diye sorulabilir?
Her hükümran o zaman ve şimdi yabancı diyarlardan gelen pahalı şeyleri toplardı, toplar. Ama bir takım Alman biliadamı figüründe daha sonra nazilerde göreceğimiz bir başka, sahiplenici ve üstün ırk teorisinin başlangıcını oluşturacak bir gözetleme ve toplama hırsı vardır. Almanlar yurtdışına pek isteyerek çıkmıyorlardı o tarihlerde. Bir Alman köylüsü yurdunu terk edip, başka diyarlara giderken nerdeyse kendini vatanına ihanet etmiş gibi hissettiğinden veya kendisine böyle hissettirildiğinden, psikolojik olarak bir amaç yaratılmalı idi ev ve onun arasında... Yoksa özel zevk için gezmek pek yoktu o sıralar... Hele de bilim adamları için... Misyoner tipinin (Nachfolgemodell von Missionaren :-) bir sonraki evrimsel gelişimi olan bu bilim adamları gerçekten portekizli veya italyan misyonerden çok daha fazla objektif düşünme yetisine sahip insanlardı. Ama yine de birey olamıyorlar, sadece kendileri için yaşamayı düşünemiyorlardı. Veya izinleri yoktu... Bunu da unutmamak gerekir... Tüccarlardan ayrı bir konumları vardı. Tüccarların çoğu içinde yaşadığı yabancı kültüre bu bilimadamlarında görülen penetrant ilgi ile bakmamıştır.
Avrupalıların dünyaya moden çağ ile bakış açısı değişmiştir. Hırs bürümüştür gözlerini bütün dünya konusunda. Henüz böyle bir hırsı tanımayan kültürleri de ellerinden geldiğince kandırmışlardır. Siebold içinde yaşadığı kültürü bilimsel açıdan sömürürken, Avrupalıların Japonlara tanıttıkları şeyler aslında çok sınırlı idi ama Avrupalı kaynaklarda bu çok abartılır. Avrupalılar başka kültürlerden aldıklarını (veya çaldıklarını) hiç değinmezken, kendileri birşey getirmiş ise, bunu anlata anlata bitiremezler ve önemini abartırlar...
Mesela Siebold kendisinden istenen ufak birşey için, Japon doktordan onun için çok değerli olan, ona kralın hediye ettiği elbiseleri istemiş. Avrupa dan gelen bilim çin Japon doktor bu elbiseyi Siebold a seve seve vermiş. Fakat bu yasak olduğu için olay ortaya çıkınca, japon doktor bunu hayatı ile ödemek zorunda kalmış.
Yine bir kamikaze (blog arama çubuğunda bu kelimeyi verirseniz, aslında ne demek olduğunu göreceksiniz) sonucu, Doktor Siebold un senelerce Japonya da kaçak olarak topladığı şeyler ortaya çıkmış. Bunun üzerine ona yardım eden herkes yakalanmış ve cezalandırılmış. Ama onu cezalandırmamışlar. Sadece ülkeden kovmuşlar. Tabii bu da bir ceza ama anlayana...
Bireysel hayatın önemini anlayamayan genç Alman doktor, Japon karısını ve çocuklarını Japonya da bırakarak (bırakmak zorunda kalarak) ülkesine dönüp yine kaldığı yerden devam etmeye çalışmış...
Aşağıda Siebold un topladıklarından (çaldıklarından) örnekler var:
Kaynak Almanca Wikipedia. Ayrıca yukarıda yine bir link var.
Exemplare der Sammlung (Lit.: Noever 1997, S. 12; Siebold ²1897, S. xxv)
187 Präparate von 35 Säugetier-Arten
827 Bälge von 188 Vogel-Arten
540 (750?) Stück von 203 Fisch-Arten
166 Stück von 28 Reptilien-Arten
über 5000 wirbellose Tiere (Mollusken, Krustazeen, Insekten usw.)
800 lebende von 500 Pflanzen-Arten
ca. 12000 getrocknete von 2000 Pflanzen-Arten
ca. 5000 ethnographische Objekte: Bücher, Karten, Münzen, Wirtschaftserzeugnisse, Alltags- und Kunstobjekte, Werkzeuge mit Rohmaterialien, Modelle von Gebäuden und Schiffen, uva.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder